Volop kansen voor circulariteit in landbouw door duurzaam bodembeheer

21-11-2019

Er zijn volop kansen om de bodem, die we nu in bruikleen hebben, beter door te geven aan de volgende generatie. Dit kan met duurzaam bodembeheer. Dat is goed voor ons allemaal: geredeneerd vanuit de duurzaamheidsgedachte, maar ook vanuit het klimaatprobleem.

Wij willen deze kansen handen en voeten geven. Het zit immers in ons DNA om bedrijfsbreed circulair - in kringlopen -  te denken en te handelen. Dus ook vanuit de landbouw. In dit artikel: hoe bestendigen onze rentmeesters circulariteit in een pachtrelatie?

Lees verder

Volop kansen voor circulariteit in landbouw door duurzaam bodembeheer

Kringlooplandbouw: terug naar een balans

Circulair omgaan met landbouwgrond wordt ook wel kringlooplandbouw genoemd. Onze rentmeester Paul Kindt legt uit: “Wat je aan mineralen nodig hebt op je bedrijf, produceer je op je bedrijf zelf. Een sprekend voorbeeld is het bos: daar is de aan- en afvoer gelijk. Het bos heeft alleen zichzelf nodig om voort te bestaan. Dit systeem moet ook weer terugkomen in de landbouw. Terug naar een balans waarin de aan- en afvoer gelijk is.”

De oplossing voor nu en voor de toekomst

Op dit moment zijn de landbouwbodems overbemest. Er ligt als het ware een pakket gif op de bovenste, veel bewerkte en verrijkte laag van de grond. Het bodemleven gaat hierdoor verloren. Door het tekort aan bodemleven neemt de bodem geen mineralen op. Het gevolg? De bodem raakt uitgeput.

“We moeten ervoor zorgen dat de balans tussen de aan- en afvoer weer gelijk is. Dit leidt tot goede kwaliteit landbouwbodems. En een gezonde bodem is goed voor ons allemaal”, zegt Paul Kindt.

Verpachter en pachter versterken elkaar 

Zo leidt vruchtbare bodem tot een betere opbrengst voor de pachter. Bovendien is een goede en gezonde bodem waardevol: dit is ook een groot voordeel voor de verpachter. Paul: “In plaats van het klassieke ‘grondeigenaar tegenover de pachter’, versterken ze elkaar dus.”

Antwoord op verschillende maatschappelijke problemen

Verder draagt kringlooplandbouw bij aan de oplossing van maatschappelijke problemen die spelen in onze samenleving. Een duurzaam beheerde bodem bevat meer organische stof:

  • De productie van gewassen neemt daardoor toe én de kwaliteit van grondwater verbetert doordat er minder correctiemiddelen nodig zijn.
  • De bodem kan water beter vasthouden waardoor die minder droogtegevoelig wordt.
  • Door meer bodemleven neemt de biodiversiteit toe.
  • Een duurzaam beheerde bodem slaat koolstof beter op wat goed is voor het klimaat

Circulariteit bestendigen in een pachtrelatie

We bestendigen circulariteit in de pachtrelatie via een beloningssysteem. Werkt een boer aan meer circulair grondgebruik? Dan vertaalt dit zich in lagere pachtprijzen en meer pachtgronden.

Paul Kindt: “We werken nu aan oplossingen die boeren de ruimte geven om over te stappen van gangbare landbouw naar kringlooplandbouw. De boer heeft dan minder koeien per hectare, maar onder de streep blijft het resultaat gelijk. De boer gebruikt namelijk geen kunstmest en bestrijdingsmiddelen meer. Dit leidt uiteindelijk tot iets minder opbrengst, maar ook tot een flinke kostenbesparing.”

Landbouwbodems: doelen voor 2030

In het Nationaal Programma Landbouwbodems staan de doelen voor 2030 geformuleerd:

  • In 2030 worden alle Nederlandse landbouwbodems duurzaam beheerd en door de samenleving gewaardeerd.
  • In 2030 wordt er jaarlijks 0,5 megaton koolstof vastgelegd in de landbouwbodems.